به گزارش خبرگزاری مهر، هم اندیشی علمی با موضوع «جنگ رمضان واکاوی ابعاد مواجهه تمدنی ما و غرب» توسط گروههای غربشناسی، مطالعات پیشرفت و تمدن، کلام اسلامی و الهیات جدید، منطق فهم دین پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی به صورت مجازی در روز برگزار شد.
سخنران افتتاحیه این هماندیشی آیتالله رشاد بودند؛ بخش اول این هماندیشی با سخنرانی آقایان سید حسین حسینی، حسین رمضانی و مسعود اسماعیلی سهشنبه ۲۶ اسفند برگزار شد.
در بخش دوم این هماندیشی؛ هفت نشست با ارائه اساتید برگزار شد:
نشست چهارم: حفاظت از شهر در وضعیت بحران؛ محمدرضا مالکی بروجنی (پژوهشگر علوم اجتماعی و حکمرانی فرهنگی)
نشست پنجم: اکنون و آینده نبرد تمدنی؛ مسعود فیاضی (عضو هیئت علمی گروه منطق فهم دین پژوهشگاه و نائب دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی)
نشست ششم: درهمتنیدگی تحریم، جنگ و توسعه: جنگ از صدور قطعنامههای شورای امنیت آغاز شد؛ مهدی معافی (پژوهشگر علوم سیاسی و مطالعات غرب شناسی)
نشست هفتم: الهیات مقاومت و نقش آن در نبرد تمدنی؛ حجتالاسلام محمد کاشیزاده (عضو هیئت علمی گروه کلام اسلامی و الهیات جدید پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی)
نشست هشتم: وجوه اجتماعی مقاومت پایدار در برابر سلطهجویی آمریکا محمد محمدینیا (عضو هیئت علمی گروه غربشناسی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی)
نشست نهم: ماهیت جنگ مقاومت ایرانی؛ حجتالاسلام مهدی جهان (عضو شورای علمی گروه غربشناسی و گروه ادبیات اندیشه پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی)
نشست دهم: شکست بت جنگ؛ حجتالاسلام محمدوحید سهیلی (عضو هیئت علمی گروه غربشناسی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی)
حفاظت از شهر در وضعیت بحران
دومین روز از این هماندیشی نیز ارائههای متنوعی از سوی پژوهشگران و اساتید با منظرهایی گوناگون ارائه شد. در این روز ابتدا محمدرضا مالکی بروجنی ارائهای با عنوان «حفاظت از شهر در وضعیت بحران» به اهمیت مفهوم فضا و مکان از منظری بنیادین در علوم اجتماعی پرداختند و این مفهوم را با شهر پیوند زدند. ایشان بیان داشتند که شهر امکان تحقق مهانی را میدهد وبقیه امور در حاشیه آن شکل میگیرد. پس هر شهری عقلانیت مختص به خود را دارد. وظیفه عقلانیت و فلسفه حفظ شهر است و این محافظت تنها کارکردی نیست، بلکه به نوعی محافظت از زندگی است. با توجه به این موضوع، در شرایط بحران که همه امور متزلزل میشود، باید در قلب شهر یعنی خیابان به زندگی و حفظ زندگی پرداخت. از این رو می بینیم که در این ایام حتی مسجد و بازار از جریان زندگی در خیابان حمایت میکند.
سپس مسعود فیاضی به «اکنون و آینده نبرد تمدنی» اشاره نمودند. ایشان با توضیح وضعیت و اکنون نزاع میان ایران و آمریکا بیان داشتند که در هر دو سو سعی کردند برای افکار عمومی در سطح جهانی و داخلی زمینه و توجیه اقدام در این جنگ را فراهم آورند و در ادامه و آینده این جنگ، نتیجه و پیامد آن به این صورت است که در طرف ایران، اگر پیروز شود، به عنوان یک قدرت منطقهای و مقتدر شناخته خواهد شد و بسیاری از تهدیدها برطرف میشود. در مقابل شکست آمریکا برای او یعنی ابهت او شکسته میگردد و دیگر ابرقدرت بلامنازع نیست و نظم جهانی از تک قطبی کاملا خارج میشود. ازاین رو آمریکا برای جلوگیری از این وضعیت فراتر از میدان نظامی تلاش مینماید تا به لحاظ رسانهی خود را پیروز معرفی کند. در این میان توجه به تنگه هرمز، توجه به بازیگری ایرانیان خارج از کشور به نفع جمهوری اسلامی، سرمایهگذاری سنگین چین به لحاظ اقتصادی، توجه به کرویدورها و… نقش مهمی در شکستن این بازی رسانهای دشمن دارد.
سخنران بعدی حجت الاسلام مهدی جهان بود که به مسئله « ماهیت جنگ مقاومت ایرانی» پرداختند. ایشان با تامل بر مفهوم جنگ به ریشه ها و خاستگاه های جنک توجه کردند و بیان داشتند که جنگ در واقع منوط به دلایلی است که از پیش از جنگ شکل گرفته و از طریق گفتمانهای سیاسی و جتماعی بسط پیدا می کند. جنگ تنها مقوله ای اعتباری نیست و ریشه در حقیقت و مصالح و منافع گروه ها و نوع تفسیر این مصالح و مضرات دارد. در ظرف و کانتکس اسلامی اما از مفهومی دیگر به نام مقاومت صحبت می کنیم که فراتر از جنگ است. در این کانتکس مقاومت ایستادگی مومنانه است. این مقاومت اشکال گوناگوی دارد. برخی از مهم ترین این اشکال عبارتست از علمی، اخلاقی، سیاسی و اجتماعی. از این منظر ماهیت آنچه رقم می خورد را باید در این معنای وسیع درک و تفسیر نمود.
سخنران بعدی مهدی معافی بود. ایشان ارانه خود را ذیل عنوان «درهمتنیدگی تحریم، جنگ و توسعه:جنگ از صدور قطعنامهای شورای امنیت آغاز شد» به سراغ خاستگاههای جنگ رمضان رفتند. ایشان نیز با توجه به برخی از ریشههای عینی، سیاسی و اقتصادی این نزاع میان ایران و آمریکا، این جنگ را دارای پیشینهی فراتر از آنچه در این یکی دو سال و بعد از هفت اکتبر رقم خورد، دانستند و معتقد بودند از حدود یک دهه قبل و با تحریمهای شواری امنیت سازمان ملل عملا این جنک آغاز شده بود و امروز یا رویه و سویه دیگری از آنفقط روبرو شدیم. ایشان بر مسئله توجه به بازیگران دیگر و جهانی در این عرصه و خصوصا چین نیز تأکید داشتند و معتقد بودند برای درک درست این جنگ و اتخاذ راهبردی صحیح باید این پیچیدگیها را نیز ملاحظه کنیم.
سپس محمد محمدینیا به «وجوه اجتماعی مقاومت پایدار در برابر سلطهجویی آمریکا» پرداختند. ایشان از منظر اقتصاد سیاسی تلاش نمودند تا سویههای اجتماعی و اقتصادی این جنگ را که تعیین کننده نیز هستند، تبیین کنند. ایشان معتقد بودند که این جنگ نیازمند یک ساخت و نظم اجتماعی ویژه است تا در پرتوی آن این پایداری و مقاومتی که از مردم مشاهده شده، پایدار باشد. در این میان دولت و نظم اقتصادی جامعه به نفع محرومان از اهمیت ویژهای برخوردار خواهد بود. از اینرو اجرای طرحهایی که به نوعی مبتنی بر شوک اقتصادی و تحمیل ریسکهای بازار بر مردم است را نافی این مقاومت و منطق آن دانستند.
سخنران بعدی حجتالاسلام محمد کاشیزده بودند که مسئله «الهیات مقاومت و نقش آن در نبرد تمدنی» را مورد توجه قرار دادند. ایشان با تبیین مفهوم مقاومت در ادبیات قرآنی و دینی تلاش نمودند که مؤلفه های اساسی آن را تفسیر کنند و نشان دهند که در چنین نزاعی توجه به این مؤلفههای اساسی بسیرا تعیین کننده است. حق طلبی، ایستادگی، ایثار و.. نقشی برجسته در ادبیات دینی مقاومت دارد و تاریخ شیعی نیز نمونه های بسیاری از این مقاومت ها را در دل خود جای داده است.
در نهایت حجتالاسلام محمدوحید سهیلی به مسئله نسبت جنگ و تفسیر مفهومی آن با عملکرد آمریکا و رژیم صهیونی پرداختند. عنوان ارائه ایشان «شکست بت جنگ» بود. وی با تبیین مفهوم بت در زبان اسطورهای که مردمان هر بتی را متکفل وظیفه ای در نظام هستی می دانستند، بیان داشت که آمریکا نیز در تمدن غیروحیانی غرب جدید مظعر و نماد جنگ است. این مسئله با نگاه به تاریخ آمریکا روشن می شود که شکل گیری آن در قالب دولت-ملت با جنگهای داخلی گسترده و سرکوب بومیان بوده و در عرصه بین المللی نیز هویت آن با جنگ گره خورده است. از اینرو شکست در جنگ برای آمریکا به معنای فروریختن نظم و هویت اجتماعی است. اما در سنت ایرانی-اسلامی هرچند جنگ وجود دارد، اما هویت و اساس نظم اجتماعی را تشکیل نمیدهد. در این سنت از خود دفاع می شود و برای حق مبارزه صورت میگیرد اما جنگ قوم بخش نظم و هویت اجتماعی جامعه نیست.
نظر شما