۱۵ خرداد ۱۴۰۵، ۱۰:۰۰

ژنگ‌هه، حماسه‌ دریاسالار ایرانی در دربار امپراتوری چین

ژنگ‌هه، حماسه‌ دریاسالار ایرانی در دربار امپراتوری چین

ژنگ‌هه (سید شمس الدین عمر) دریاسالار و مکتشف مسلمان و از خوارزمیانِ ایرانی‌ چینی (۱۳۷۱-۱۴۳۳ میلادی) است که در سده ۱۵ میلادی می‌زیست. نامداری او به جهت سفرهای دریایی او به آب‌های غربی است.

به گزارش خبرگزاری مهر، کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس در ادامه معرفی منابع خود کتاب ژنگ‌هه: دریا سالار ایرانی بزرگترین ناوگان تاریخ چین، نوشته حسین جنت مکان، را در سایت خود معرفی کرده است. این کتاب مشتمل بر 485 صفحه، مصور به همراه نقشه، جدول، نمونه و عکس توسط انتشارات نگاه معاصر در سال 1403 در تهران به چاپ رسیده و با شماره ثبت 81837 و رده بندی کنگره 1403 9ج 9ج/ 6/753 ‎DS در کتابخانه ایرانشناسی مجلس شورای اسلامی موجود است.

ژنگ‌هه، نام دریاسالار و مکتشف مسلمان و از خوارزمیانِ ایرانی‌ چینی (۱۳۷۱-۱۴۳۳ میلادی) است که در سده ۱۵ میلادی می‌زیست. نامداری او به جهت سفرهای دریایی او به آب‌های غربی است. ژنگ‌هه در سال ۱۳۷۱ میلادی با نام اصلی ماسنبائو در شهر کونیانگ واقع در ایالت یونان چین زاده شد .خانواده او از قبیله مسلمان سمو یا سمور (Semur) بودند.

کتاب «ژنگ‌هه»، یکی از آثار درخشان و متفاوت نگارنده است که با رویکردی سورئال، نمادین و تجربه‌گرایانه نوشته شده است. این کتاب برخلاف بسیاری از آثار کلاسیک، روایت خطی و ساده‌ای ندارد و بیشتر بر پایه اتمسفر، تصویرسازی‌های ذهنی و جریان سیال ذهن بنا شده است. این اثر بیشتر از آنکه یک داستان با سرآغاز، میانه و فرجام مشخص باشد، یک «تجربه» است. نویسنده با استفاده از زبانی شاعرانه و در عین حال تکان‌دهنده، فضایی را خلق می‌کند که مرز میان واقعیت و رویا در آن کمرنگ شده است. خواننده در طول متن با تصاویر ذهنی عجیبی روبرو می‌شود که گویی از دل کابوس‌ها یا رویاهای عمیق بیرون آمده‌اند.

مطالب کتاب اگرچه به طور مستقیم درباره یک موضوع واحد نیست، اما درون‌مایه‌های متنوعی در آن دیده می‌شود؛ شخصیت‌ها یا موجوداتی که در فضای کتاب حضور دارند، اغلب در وضعیتی از انزوا و جدایی از دنیای ملموس قرار دارند.

در این اثر از تکنیک‌های ادبی پیشرفته‌ای استفاده شده است. کلمات به گونه‌ای انتخاب شده‌اند که خواننده بتواند صحنه‌هایی عجیب و گاه تکان‌دهنده را در ذهن خود مجسم کند.همچنین بسیاری از واژه‌ها و موقعیت‌ها در کتاب، فراتر از معنای ظاهری خود هستند و نمادی از مفاهیم فلسفی یا روان‌شناختی می‌باشند.

ژنگ‌هه کیست؟

ژنگ‌هه که سید شمس‌الدین عمر نام داشت، از هزاره‌های افغانستانی خوارزم در بخارا بود و به دستور قوبلای خان امپراتور مغول چین به حکمرانی ایالت یون‌نان گمارده شد.

نام خانوادگی اصلی ژنگ‌هه مشتق از نام مسعود پنجمین پسر سید شمس‌الدین عمر است. میرتکین، پدر و خرم‌دین، پدربزرگ ژنگ هه هر دو به زیارت حج نائل شدند و شاید داستان‌های سفرهای آنان در برانگیختن حس ماجراجویی ژنگ‌هه بی‌تأثیر نبوده‌اند. نام ژنگ‌هه توسط امپراتور یونگله به دلیل بروز شایستگی در جنگ به وی اعطا شد. ژنگ‌هه در آموزشگاه سلطنتی چین به تحصیل پرداخت و مدارج ترقی را طی کرد. با اینکه سفرهای اکتشافی وی یک قرن قبل از کریستف کلمب انجام شدند، ولی با این حال، کاروان او بسیار بزرگتر، یعنی شامل ۶۰ کشتی بود که هریک ۴ برابر طولانی‌تر و هفت برابر پهن‌تر از کشتی‌های کریستف کلمب بودند.

کشتی فرماندهی او ۱۲۷ متر طول و ۵۲ متر عرض داشت. ژنگ‌هه فرماندهی ناوگان امپراتوری چین را دست کم طی هفت سفر دریایی به عهده داشت. جاوه و سوماترا، هند، ایران و خلیج فارس، دریای سرخ و بخش‌های مختلفی از آفریقا و جنوب شرقی آسیا از جمله مناطقی هستند که توسط ناوگان چین به رهبری ژنگ هه مورد کاوش قرار گرفتند. گروهی معتقدند که ناوگان او حتی به قاره آمریکا و استرالیا نیز رسید.

ژنگ‌هه و همراهان او شرح مشاهدات خود و نقشه مکان‌های مورد بازدیدشان را به صورت گزارش ثبت می‌کردند که بخش‌هایی از این گزارش‌ها باقی‌مانده‌اند.

برخی معتقدند که افسانه سندباد اقتباسی است از زندگی ژنگ‌هه و در این مورد به ویژه به تشابه اسمی او (ما سنبائو) و نیز تعداد سفرهای او (هفت سفر) استناد می‌کنند. ژنگ‌هه طی آخرین سفر دریاییش در گذشت و پیکرش براساس رسم دریانوردان چینی پس از سوزانده شدن به آب دریا سپرده شد. آرامگاهی نیز در پکن برای او ساخته شد که البته خالی از پیکر او بود.

کد مطلب 6844603

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • captcha